Tema - Srbija

Od cveta bagrema zavisi cela sezona

Posle optimizma koji je među proizvođačima vladao tokom nedavno održanog martovskog jubilarnog Sajma pčelarstva „Pčela ne poznaje granice” u Bujanovcu, promenljivo vreme praćeno kišom i niskim temperaturama, uključujući i prizemne mrazeve, donelo je nove brige za ovdašnje pčelare, koji poslednjih godina uvećavaju broj društava.

Za pčelare u ravničarskim opštinama na jugu Srbije bagremova paša predstavlja najvažniji period godine, zbog čega ovih dana gotovo svakodnevno obilaze košnice i prate stanje u pčelinjacima. Zajednička procena je od svih pčelara sa kojima je razgovarao dopisnik „Politike” da „promenljivo vreme u maju i neočekivani temperaturni rasponi, praćeni kišom i gradom, ne odgovaraju ni pčelama, ali ni bagremu”.

„Pčelinja društva se najbolje osećaju kada je noću najmanje 12, 13 stepeni, a preko dana od 24 do 25 stepeni. To su najbolji uslovi i tada bagrem medi. Sa ovakvom kišom nema ništa. Ali ako bude toplijeg vremena, nadamo se dobroj paši i da nadoknadimo ono što smo izgubili u prethodnim godinama”, kaže nam Đorđe Milanović, pčelar sa iskustvom iz srpskog sela Lopardince u bujanovačkoj opštini.

Raspon nadmorske visine i vremenske prilike u maju na području sedam opština Pčinjskog okruga su po oceni pčelara „potpuno različite”. Beležimo da je u nižim predelima mraz oštetio cvet bagrema. Sa druge strane, u planinskim krajevima još postoji nada za dobru pašu ove medonosne biljke.

„U brdsko-planinskim područjima Trgovišta na nadmorskim visinama od 500 ili 600 metara bagrem tek počinje da cveta i možda neće biti sve tako pesimistično. Još uvek postoje šanse da pčele dođu do meda. Prošla godina je bila katastrofalna za ovdašnje pčelare, jedva smo sačuvali društva”, ocena je iskusnog pčelara Zarija Mitića iz Bujanovca.

Pčelar Mitić, sa svojim udruženjem „Polen 2012”, u martu ove godine bio je domaćin desetog Međunarodnog sajma „Pčela ne poznaje granice” u Bujanovcu, koji je okupio izlagače i stručnjake iz Srbije i regiona. Na sajmu se govorilo o izazovima u pčelarstvu, zaštiti pčela i sve težim uslovima proizvodnje meda.

Pčelari na jugu Srbije poslednjih dana imaju pune ruke posla. Radi se na postavljanju satnih osnova i polumedišta. Vrši se kontrola društva i proverava unos nektara. Iako pčele, kako kažu, zasada dobro rade, vremenska prognoza ih i dalje brine.

„Ima nekog unosa nektara, ali videćemo kako će dalje biti. Prognoze me ne ohrabruju. Kada se sve stavi na papir, računice gotovo da nema, ostaje samo ljubav prema pčelarstvu”, skeptičan je pčelar Dragan Mladenović iz Vranja.

Bagremov med važi za jednu od najcenjenijih vrsta meda zbog svog blagog ukusa i svetle boje, ali pčelari upozoravaju da je proizvodnja iz godine u godinu sve teža. Pored klimatskih promena, dodatni problem predstavljaju rast troškova opreme i prihrane, ali i pojava falsifikovanog meda na tržištu.

Zabrinut je za ovogodišnju medonosnu sezonu i pčelar Novica Cvetkov iz Surdulice, član Udruženja „Matica Surdulica”. Ukazuje da „sezona može da bude rizična s obzirom na temperaturne raskorake i promenljivo vreme”.

„Nudim vlasinski med, koji dolazi iz čistog planinskog područja, bez zagađenja, kao i bagremov med. Tegla vlasinskog meda košta deset evra, odnosno oko 1.200 dinara. Poslednjih godina prodaja nije laka. Imamo oko 230 košnica, ali je prodaja generalno slaba jer nema tržišta”, objašnjava Cvetkov.

Poslednjih godina broj pčelinjih društava, zahvaljujući državnim subvencijama u sedam opština Pčinjskog okruga, znatno je povećan. Vranje je domaćin balkanskog, a Bujanovac regionalnog sajma pčelarstva. Ove manifestacije iz godine u godinu doprinose uvećanju pčelinjih društava i proizvodnji kvalitetnog, čistog meda.

Posebnu priču predstavlja uvoz lažnog meda od strane velikih trgovinskih lanaca, koji dodatno utiču na položaj poljoprivrednih domaćinstava koja se bave ovim sektorom u poljoprivredne proizvodnje u ovom delu juga centralne Srbije.